Hồ sơ sự kiện
Alexandre de Rhodes, người góp công lớn cho chữ Quốc ngữ, qua đời
Ngày 5/11/1660, giáo sĩ dòng Tên Alexandre de Rhodes qua đời tại Isfahan (Ba Tư). Ông là người có công quan trọng trong việc hệ thống hóa chữ Quốc ngữ, qua cuốn từ điển Việt – Bồ – La in năm 1651.
- Dương lịch
- 5 tháng 11 năm 1660
- Âm lịch
- mùng 3 tháng 10 âm lịch
- Kỷ niệm năm nay
- 5/11/2027còn 351 ngày
Địa danh
Alexandre de Rhodes sinh năm 1593 tại Avignon (nay thuộc Pháp), gia nhập dòng Tên và được cử sang truyền giáo ở phương Đông. Cuối năm 1624, ông đến Đàng Trong và học tiếng Việt với các giáo sĩ người Bồ Đào Nha đến trước, trong đó có Francisco de Pina. Từ năm 1627 đến 1630, ông hoạt động ở Đàng Ngoài, sau đó nhiều lần trở lại Đàng Trong cho đến khi bị trục xuất năm 1645.
Một công trình tập thể
Chữ Quốc ngữ – cách ghi tiếng Việt bằng chữ cái La-tinh – không phải phát minh của một người. Đó là kết quả nhiều thập kỷ làm việc của các giáo sĩ Bồ Đào Nha, Ý, Pháp cùng những người Việt đã giúp họ học tiếng. Đóng góp nổi bật của Alexandre de Rhodes là cho in tại Roma năm 1651 cuốn "Từ điển Việt – Bồ – La" (Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum) với khoảng 8.000 mục từ, cùng sách "Phép giảng tám ngày". Hai cuốn sách ghi lại một hệ thống chữ viết tương đối hoàn chỉnh của thời kỳ đầu, đến nay vẫn là tư liệu quý để nghiên cứu tiếng Việt thế kỷ XVII.
Từ chữ của nhà đạo đến chữ của toàn dân
Năm 1655, ông được cử sang Ba Tư và mất tại Isfahan ngày 5/11/1660. Trong hai thế kỷ sau đó, chữ Quốc ngữ chủ yếu chỉ dùng trong cộng đồng Công giáo. Phải đến đầu thế kỷ XX, nhờ các nhà yêu nước Đông Kinh Nghĩa Thục cổ động, rồi Hội Truyền bá Quốc ngữ và phong trào Bình dân học vụ sau Cách mạng Tháng Tám, nó mới thực sự trở thành chữ viết của cả dân tộc.
Bài học rút ra
Chữ Quốc ngữ ta viết hôm nay là thành quả của nhiều người thuộc nhiều quốc tịch, trong đó có những người Việt vô danh đã dạy tiếng cho các giáo sĩ. Ghi nhận công lao cần công bằng: trân trọng người hoàn thiện, nhưng không quên những người đặt viên gạch đầu tiên.
Nguồn dẫn
2 nguồnNhân vật liên quan
Bình luận
Đăng nhập để bình luận và tham gia thảo luận.
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ.