Hồ sơ sự kiện
Hiệp ước Versailles giữa Pháp và đại diện Nguyễn Ánh
Ngày 28/11/1787, tại điện Versailles, đại diện vua Louis XVI và giám mục Pigneau de Béhaine (Bá Đa Lộc) – thay mặt Nguyễn Ánh – ký hiệp ước, theo đó Pháp hứa giúp quân đổi lấy đất và đặc quyền thương mại. Hiệp ước không được thi hành nhưng về sau bị thực dân Pháp viện dẫn.
- Dương lịch
- 28 tháng 11 năm 1787
- Âm lịch
- 19 tháng 10 âm lịch
- Kỷ niệm năm nay
- 28/11/2026còn 9 ngày
Những năm 1780, Nguyễn Ánh liên tiếp thất bại trước nghĩa quân Tây Sơn. Sau khi quân Xiêm mà ông cầu viện bị Nguyễn Huệ đánh tan ở Rạch Gầm – Xoài Mút (1785), ông phải lánh sang Xiêm. Giám mục người Pháp Pigneau de Béhaine, thường gọi là Bá Đa Lộc, đề nghị đưa hoàng tử Cảnh – con trai còn nhỏ tuổi của Nguyễn Ánh – sang Pháp cầu viện.
Nội dung hiệp ước
Đầu năm 1787, Bá Đa Lộc và hoàng tử Cảnh đến Pháp. Ngày 28/11/1787, tại cung điện Versailles, Bá tước de Montmorin, Bộ trưởng Ngoại giao, thay mặt vua Louis XVI ký với Bá Đa Lộc bản hiệp ước. Theo đó, Pháp sẽ đưa sang 4 chiến thuyền cùng khoảng 1.650 quân; đổi lại, Nguyễn Ánh nhượng cho Pháp cảng Đà Nẵng (Tourane), đảo Côn Lôn và dành cho Pháp độc quyền buôn bán.
Một hiệp ước không được thi hành
Nước Pháp khi ấy đang khủng hoảng tài chính, chỉ ít lâu sau đã bùng nổ cuộc Cách mạng 1789; viên toàn quyền Pháp ở Ấn Độ cũng từ chối gửi quân. Hiệp ước vì thế không được thực hiện. Bá Đa Lộc tự quyên góp tiền, mua vũ khí, chiêu mộ một số người Pháp sang giúp Nguyễn Ánh. Dù vô hiệu, hiệp ước năm 1787 về sau vẫn được giới thực dân viện dẫn để biện minh cho việc can thiệp vào Việt Nam – một bài học lâu dài về cái giá của việc dựa vào ngoại bang để giải quyết chuyện trong nước.
Bài học rút ra
Để giành lại quyền lực, Nguyễn Ánh sẵn sàng hứa nhượng một cửa biển và một hòn đảo cho nước ngoài – dù hiệp ước không thành, lời hứa ấy vẫn bị viện dẫn hàng chục năm sau. Nhờ người ngoài can thiệp vào mâu thuẫn trong nhà thường phải trả giá bằng những thứ không thể lấy lại.
Nguồn dẫn
2 nguồnNhân vật liên quan
Bình luận
Đăng nhập để bình luận và tham gia thảo luận.
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ.